Sarcoïdose van het spierstelsel
Bij sarcoïdose komen spierklachten nogal eens voor. Deze klachten kunnen worden veroorzaakt door moeheid ten gevolge van het algemeen voorkomen van sarcoïdose, maar ook doordat de spieren op de één of andere manier zijn aangetast door de sarcoïdose.

Onderliggend spierlijden

Er kunnen zich bepaalde ontstekingsgerelateerde produkten ophopen in de spieren, wat diffuse spierklachten kan geven. Daarnaast blijken zich in de spieren in 50 tot 80% van de gevallen sarcoïdgranulomen te bevinden, wat meer lokale spierklachten kan geven. Ook kan een gehele spier verdikt zijn door sarcoïdgerelateerd ontstekingsmateriaal, de zogenaamde nodi of pseudo-hypertrofie.

In zijn algemeenheid kunnen de klachten bestaan uit algehele malaise, moeheid, spierpijn en uiteindelijk spierkrachtvermindering.

Indien het vermoeden bestaat dat er spierafwijkingen bestaan, is dit in principe aan te tonen met behulp van een aantal onderzoekingen:

• Bloedonderzoek op spierenzymen met name van creatininefosfokinase (CPK).
• Spierstatus, een spierkrachtonderzoek van verschillende spiergroepen.
• Geleidingsonderzoek door middel van elektromyografie (EMG).
• Beeldvormend onderzoek door middel van een MRI-scan.
• Stofwisselingsonderzoek (zelden nodig).
• Spierbiopsie met hierop volgend microscopisch weefselonderzoek.

Oefentherapie

Daarnaast is het van belang of spierklachten slechter worden bij belasten, of juist beter worden bij belasting. Uiteindelijk leiden spierklachten, door ze minder te gebruiken en ze te ontzien, tot vermindering van spierkracht. Dit verlies aan spierkracht kan worden vermeden door training. Deze training dient op maat te zijn: gedoseerde training. Dit kan professioneel geschieden door een fysiotherapeut(e).

Wanneer er abnormale concentraties spierenzymen in het bloed gemeten worden, spontaan of na minimale inspanning, dan wordt gesproken van spierontsteking. Verder belasten in dergelijke gevallen is dan mogelijk schadelijk.

Behandeling

De spierontsteking dient vaak medicamenteus te worden behandeld: hiertoe kunnen analgetica (paracetamol, en dergelijke), niet-steroïdale ontstekings-remmers (NSAID's) worden gebruikt. Bij heftige ontstekingen zijn glucocorticosteroïden veelal nodig. Anderzijds hebben glucocorticosteroïden soms een averechts effect op spierpijn en spierkracht: corticosteroïd-geïnduceerde myopathie. Om op termijn met een zo laag mogelijke dosering corticosteroïden uit te kunnen komen, is nogal eens een prednison-sparend middel nodig, zoals methotrexaat.

Naast medicamenten die op de individuele situatie moeten zijn toegesneden, kan een gebalanceerd revalidatieprogramma van belang zijn.